Het had echt mooi kunnen zijn. Hotelier André Balazs stond op het punt om het fantastische, misschien wel mooiste luchthavengebouw ter wereld over te nemen en om te toveren in een spectaculair hotel. Jammer: André Balazs Properties is er uiteindelijk niet in geslaagd om tot een overeenkomst te komen met de Port Authority of New York and New Jersey, wat betekent dat het fantastische TWA Flight Centre van Eero Saarinen op JFK Airport niet nog een van de toch al interessante keten van „standaard“ hotels zal worden.
Vastgoedmagnaat Balazs, bekend als de ex-verloofde van actrice Uma Thurman, heeft al twee Standard hotels in New York: een omgebouwde kantoortoren boven de High Line en een ander in de buurt van de Bowery. Het is waar dat de service in zijn tempels van overnachting soms uitgesproken snobistisch is. Maar Balazs weet hoe hij om moet gaan met eigendommen uit de modernistische hoogtijdagen. Iedereen die ooit heeft gezwommen in het buitenzwembad van zijn hotel in downtown Los Angeles tussen wolkenkrabbers en landende vliegtuigen zal hiervan getuigen.
Het gebouw was vroeger het hoofdkantoor van de Superior Oil Company. De twaalf verdiepingen tellende modernistische tempel werd gebouwd door de architecten Claud Beelman en William Simpson. Balazs heeft er een retro-modern complex van gemaakt dat ondanks zijn herbestemming veel van zijn charme heeft behouden. Ik zou erop vertrouwen dat hij goed werk zou leveren voor het New Yorkse TWA Flight Centre.
En dat is nodig. Het is maar al te gemakkelijk voor luchthavens om hun karakter te verliezen als badges van techno-euforische snelheidsaanbidding. En dat is jammer. Op luchthavens, vooral die uit de jaren ’60 en ’70, komen we het naïeve optimisme van het straaljager-modernisme tegen. Het gebouw van Saarinen vertegenwoordigt dit – tot nu toe – op een fantastische manier. Een vergelijkbaar voorbeeld is natuurlijk de Berlijnse luchthaven Tegel. Als echte stedelijke infrastructuur is het vandaag de dag overbelast. Als symbolisch complex heeft het alle esthetische mogelijkheden om de emotionele herinnering aan Berlijn in het midden van de naoorlogse periode op te roepen.
We zullen moeten afwachten hoe de plannen voor het verdere gebruik vorm krijgen (en, nou ja, of ze ooit werkelijkheid worden). Eén ding is zeker: het moet een technologiepark worden, een „Urban Tech Republic“. Dat klinkt meer als de snel vervagende hoop van Berlijn voor het heden dan als een gevoeligheid voor de dromen uit het verleden.
En New York? Nou, de Port Authority praat nu onder andere met Trump International. Maar of dat nu zo’n goede zaak is…
