Stedelijke groei: Leipzig reageert met projecten

Leipzig, de hoofdstad van monumenten, registreert al jaren de grootste migratiegroei van Duitsland. Leipzig is booming, het voelt alsof er op elke hoek een grote bouwplaats is. Door een aantal speciale kenmerken zou de stad beter uitgerust kunnen zijn om deze ontwikkeling aan te kunnen dan andere steden. We zetten voor je op een rijtje met welke projecten Leipzig de druk van de stedelijke groei tegengaat.

De plannen voor de locatie, ooit het oudste spoorwegstation ter wereld en nu een enorm braakliggend terrein, zijn verschillende keren vastgelopen. Het plan voorziet in een volledig nieuwe, gedeeltelijk autoluwe wijk van 36 hectare met 1.600 huurappartementen (waarvan ongeveer 30% prijsgecontroleerd). Er komen ook drie scholen, twee kleuterscholen, kantoor- en bedrijfsruimte en een wijkpark van zes hectare dat als een groen lint door de wijk zal lopen. Volgens de stad Leipzig is dit het grootste nieuwbouwgebied in Oost-Duitsland. Na ongeveer tien jaar plannen zal de bouw in 2021 beginnen en in 2027 voltooid zijn.

Het 17,5 hectare grote terrein van wat ooit Europa’s grootste industriële laadstation was in de wijk Plagwitz in Leipzig lag braak sinds de hereniging. Samen met een burgerinitiatief ontwikkelde de stad een openbare groene ruimte. Dit omvat een grote weide, een bouwspeeltuin, een scoutsterrein, buurttuinen, een fruitboomgaard, graffitiplekken, een café en nog veel meer. Het project is de winnaar van de nationale prijs „Urban Green 2020“, die „uitzonderlijke inzet voor stedelijk groen, diverse bruikbaarheid, ontwerpkwaliteit, innovatieve concepten en geïntegreerde planningsbenaderingen“ bekroont.

In het hart van de stad, direct naast het centraal station, wordt het Löwitz Quartier gebouwd op ongeveer elf hectare voormalig spoorwegterrein. Het plan is om een gemengde, autovrije wijk te creëren met ongeveer 650 huur- en koopappartementen, een hotel, kantoren, restaurants en winkels, evenals een vijf-klassige middelbare school en een kleuterschool. Verschillende beschermde gebouwen van het voormalige douanekantoor worden gerenoveerd. De ontwikkelingswerkzaamheden beginnen in 2021 en de oplevering van de wijk Löwitz is gepland voor 2026 door de verantwoordelijke joint venture van de Hamburgse bedrijven Hamburg Team Projektentwicklung, Haspa PeB Projektentwicklungs- und Beteiligungsgesellschaft en bouwbedrijf Otto Wulff.

Vanaf 2024 kunnen inwoners en toeristen van Leipzig wandelen en fietsen op het terrein van een in 2012 buiten gebruik gestelde spoorlijn van de Deutsche Bahn. Het idee voor de parkboog, die ook actieve gebieden omvat en op sommige plaatsen over een indrukwekkend viaduct loopt, kwam van de burgers zelf. Het ongeveer vijf kilometer lange groene lint boven de daken is bedoeld om het oosten van Leipzig te verbeteren. Zo zal een oude brandweerkazerne een nieuwe bestemming krijgen als buurtcentrum, zullen bestaande groene ruimten beter met elkaar worden verbonden en zullen vervallen industrieterreinen nieuw leven worden ingeblazen. Volgens de stad „is dit in de context van de huidige stedelijke ontwikkeling van Leipzig een van de belangrijkste projecten die een impact zullen hebben op de stad“.

Dat de gepresenteerde projecten allemaal op voormalige spoorwegterreinen liggen, is overigens geen toeval, maar een lokale bijzonderheid. Leipzig was ooit het belangrijkste spoorwegknooppunt van Duitsland. Met de verandering in het treinverkeer ontstonden er overal in de stad braakliggende terreinen, op locaties die belangrijk zijn voor stedelijke ontwikkeling. In het stadscentrum werden andere voormalige treinstations omgebouwd tot parken, zoals het Lene Voigt Park.

Je kunt alles lezen over stedelijke groei en hoe deze Duitse metropolen als Leipzig, Frankfurt, Potsdam en Hamburg beïnvloedt in G+L o4/21 over stedelijke groei.