Dat is wat je noemt een goede timing: de organisatoren hadden net een besluit genomen over het onderwerp van de eerste „Sichtachsen“ paneldiscussie – hoogbouw in Duitse steden – toen de Hamburgse bouwdirecteur Jörn Walter aankondigde dat de Hanzestad zichzelf zou willen trakteren op een nieuwe toren, de „Elbtower“. Maar goed ook: Walter was zelf ook aanwezig bij de discussie die Bethmann Bank samen met de bouwmeester in Hamburg organiseerde. Als gespreksleider kon Alexander Gutzmer Walter vragen naar zijn enthousiasme voor hoge gebouwen in Hamburg. En dat was onmiskenbaar. „We moeten iets durven doen,“ zei de stem van de bouw in het Hamburgse bestuur, die in de zomer vertrekt. „Steden hebben symbolen nodig.“ En de nieuwe toren zou, net als de Elbphilharmonie, zo’n symbool kunnen zijn.
Walter werd op het podium vergezeld door de architecten Stefan Behnisch en Volker Halbach (directeur van blauraum Architekten). Zoals het architecten betaamt, benadrukten beiden het belang van context, gebruik en een verstandige schaal voor goede gebouwen in de stad. „Als architecten hebben we een grote verantwoordelijkheid voor steden,“ zei Behnisch. Geen van beiden was echter principieel tegen de nieuwe opwaartse trend. Hoe zou dat ook kunnen? Zowel Behnisch als blauraum hebben immers al op grote hoogte gewerkt – Behnisch bijvoorbeeld met het woongebouw „Marco Polo Tower“ in de havenstad Hamburg.
blauraum realiseert momenteel de „Porsche Design Tower“ in Frankfurt. Het ontwerp combineert een gladde glazen gevel die uitkijkt op de stad met een eerder kleinschalig gebied met uitstekende loggia’s en serres die uitkijken op de Europagarten. Geen klassiek Hanze-minimalisme van het kantoor in Hamburg. „Natuurlijk is het bijzonder om voor een automerk als Porsche te bouwen,“ zegt Volker Halbach. En inderdaad, de Porsche ontwerpers hebben af en toe hun zegje te doen.
Uiteindelijk blijft echter het besef overeind: goede architectuur ontstaat wanneer een sterk architectonisch idee overtuigend wordt geïntegreerd in de stedelijke ruimte. Dat geldt zowel voor hoogbouw als voor meer discrete bouwkundige ingrepen. Dan profiteren de gebruikers, maar dan profiteert ook de stad zelf.
Een bijkomend mogelijk voordeel van hoogbouw is dat het de skyline van een stad verandert en verrijkt. Zoals de geplande Elbtower. Walter: „Hiermee geven we een sterk signaal af als afsluiting van Hafen City.“ Tegelijkertijd, als het project wordt gerealiseerd, zullen bezoekers van Hamburg die vanuit het zuiden komen ook worden begroet met een sterk architectonisch symbool. Een architectonisch symbool bij de Elbebruggen – ook begrijpelijk voor presentator Gutzmer, die in Hannover is opgegroeid.
De paneldiscussie in Hamburg in de kantoren van Bethmann Bank markeert het begin van de nieuwe reeks evenementen „Sichtachsen“ (visuele assen), georganiseerd door Bethmann Bank en Baumeister. Er zullen nog meer evenementen volgen.
