Geweven stad à la BIG

Autofabrikant Toyota wil een Smart City modelmetropool bouwen op 70 hectare aan de voet van de berg Fuji in Japan. Het krijgt de levendige naam „Woven City“. Niemand minder dan Bjarke Ingels heeft de opdracht gekregen om de slimme „Toyota City“ te plannen en te ontwikkelen. De bouw moet begin dit jaar beginnen.

Toyota Group CEO Akio Toyoda vergeleek zichzelf gekscherend met de gekke fabriekseigenaar Willy Wonka uit de film „Charlie and the Chocolate Factory“ toen hij in januari 2020 de plannen van zijn autoconcern presenteerde op de technologiebeurs CES in Las Vegas, VS. Hij wilde een „stad van de toekomst“ bouwen aan de voet van de berg Fuji, ten zuidwesten van de Japanse hoofdstad Tokio, en het „Woven City“ noemen.

De stilgelegde Toyota-fabriek daar moet plaats maken voor een levend laboratorium voor mobiliteit, energiebeheer, robotica en kunstmatige intelligentie. In totaal moeten er 2.000 bewoners wonen op ongeveer 70 hectare. De bestaande plannen en beeldfilms propageren een smart city rechtstreeks uit een prentenboek: drie verschillende soorten wegen in een grid-achtig netwerk voor autonome elektrische auto’s, fietsers en voetgangers, huizen in traditionele Japanse houtbouw, gebouwen met fotovoltaïsche systemen op de daken, brandstofcelproductie in een ondergronds tunnelsysteem, hydrocultuur van inheemse vegetatie, machines voor het verwijderen van afval.

Het is een ambitieus project, zegt iemand die in de loop van zijn carrière al veel ambitieuze projecten heeft gerealiseerd. Bjarke Ingels, de Deense sterarchitect, plant met zijn bureau BIG de realisatie van Toyota’s smart city-dromen. Een eenvoudige testbaan voor de ontwikkeling van autonome rijsystemen is niet langer genoeg. Toyota bouwt nu hele steden en verandert zichzelf eindelijk van een pure autofabrikant in een mobiliteitsgigant. Kunstmatige intelligentie (AI) is hiervoor de sleutel.

Zonder AI blijft de weg naar het allesomvattende netwerk van een stad geblokkeerd. AI voedt zich met data, en het is precies deze afhankelijkheid van data die een groot internationaal voorbehoud zou kunnen worden over de „geweven stad“ en in conflict zou kunnen komen met de privacy van toekomstige bewoners. Visies als deze staan fundamenteel bloot aan de scepsis dat ze zullen leiden tot pure satellietsteden. Toyota bouwt een capsule uit de grond die, onder zijn glazen dekmantel van belofte, vooral monopolisering zou kunnen bevorderen en retorsamenlevingen zou kunnen kweken. Maar dat is ook het doel van een modelstad. Om te testen wat werkt – en wat niet.

Een ander ambitieus project van BIG? De Plus, ’s werelds meest milieuvriendelijke meubelfabriek.