Het unieke aan deze kleuterschool is niet alleen de architectuur, maar ook de locatie: ten zuiden van de havenstad Helsingborg kronkelt het kiezelstrand in zachte bochten. Tussen het strand en het voormalige vissersdorp Råå ligt de oude basisschool, die is uitgebreid met een nieuw kinderdagverblijf.
Het dorp wordt gekoesterd en verzorgd, de lage met hout beklede huizen, voortuinen en steegjes zien eruit als iets uit een prentenboek. De dure auto’s en de sportief-chique kleding van de wandelaars laten echter zien dat de vissers zijn uitgestorven en dat rijke families hier hun intrek hebben genomen.
De lokale bevolking houdt de idylle nauwlettend in de gaten en daarom duurde het zeven jaar om het kinderdagverblijf te plannen: Tot twee keer toe waren er bezwaren tegen de bouw, omdat sommigen vonden dat hun grondrecht op een openbaar strand werd geschonden – vrije toegang tot het bos, de meren en de zee is voor de Zweden net zo heilig als de 100 meter brede beschermde zone aan de kust. Het land waarop het kinderdagverblijf gebouwd zou worden was eigendom van de school en daarom kon de Deense architect Dorte Mandrup uiteindelijk alle tegenstand overwinnen en er een tweede idylle speciaal voor kinderen creëren – wat niet wil zeggen dat iedereen in het dorp het nieuwe gebouw mooi vindt.
Van veraf gezien doet het platte gebouw denken aan een kromme pier. De branding en de sterke westenwind uit Denemarken lijken het te hebben gevouwen, gedraaid en verschoven. Bekleding van smalle houten latten bedekt niet alleen de muren, maar ook het bewegende dak. Helaas mogen kinderen tot zes jaar het daklandschap maar tot op zekere hoogte betreden, omdat het anders helemaal omheind zou moeten worden. In plaats daarvan zijn er rondom zandspeelplaatsen en, last but not least, het strand, waar ze onder toezicht kunnen spelen.
Voor het ontwerp liet ze zich inspireren door een „duinlandschap gevormd door de wind“ – als een laag dorp dat wegduikt onder de wind. Vier groepen kinderen in vier leeftijdsgroepen vormen de „dorpsgemeenschap“, waardoor het dorp vier „puntgevels“ heeft, die ook binnenin duidelijk zichtbaar zijn.
Op dit moment zitten de kinderen allemaal verrassend rustig aan hun tafel en eten ze braaf hun lunch op. „Zijn ze altijd zo braaf?“ vraagt de bezoeker een beetje bezorgd. „Ze zijn de hele ochtend buiten geweest,“ glimlacht de kleuterjuf tevreden. Dorte Mandrup heeft hier zeker een klein paradijs gecreëerd, maar de beste speeltuin is nog altijd het strand.
„Leren als proces“ – meer over de kleuterschool en een interview met de Deense architect in Baumeister 12/2014
Foto’s: Adam Mørk